หากเราสังเกตสถานการณ์โลกในปี 2026 เป็นเรื่องที่น่าตกใจว่า ศาสนาที่ควรสร้างสันติภาพ มักถูกหยิบยกมา เป็นเกราะป้องกัน ให้กับกองทัพ การนำความเชื่อมาใช้ ในลักษณะที่แข็งกร้าว ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องในประวัติศาสตร์ ทั้งในสหรัฐอเมริกา อิสราเอล และอิหร่าน ซึ่งประเด็นนี้ไม่ใช่เพียงเรื่องไกลตัว ที่มีอิทธิพลต่อจิตใจ ของมนุษยชาติทุกคนในวงกว้าง
นักวิชาการด้าน ความขัดแย้งระดับสากล ชี้ให้เห็นว่า ผู้นำหลายประเทศ มีการนำหลักความเชื่อ เพื่อขับเคลื่อนอุดมการณ์ ให้เหล่านักรบ อาทิเช่น การอุดหนุนสถาบันการศึกษา ที่มีแนวคิดสุดโต่ง ซึ่งมีอิทธิพลต่อ นายทหารระดับสูง ที่นำไปสู่ความเกลียดชังที่ฝังรากลึก ทั้งในแง่ของ การสร้างภาพลักษณ์ศัตรูที่ชั่วร้าย เพื่อลดความลังเลใจในการใช้กำลัง
สิ่งที่ทุกฝ่ายมีเหมือนกัน ในการแปรรูปความเชื่อ ประกอบด้วย:
เหตุใดมนุษย์จึง ตกหลุมพราง อุดมการณ์สุดโต่ง ในเวลาอันรวดเร็ว? ปรากฏการณ์ทางจิตวิทยา ชี้ว่าสมองของเรา ดูรายละเอียด หาเหตุผลมาสนับสนุน สิ่งที่ตนเองอยากเชื่อ หรือที่เรียกว่า Motivated Reasoning เมื่อเราถูกทำให้รู้สึก เป็นส่วนหนึ่งของกลุ่มที่บริสุทธิ์ เราจะพร้อมทำลาย ฝ่ายศัตรู ด้วยความเต็มใจ เพราะความรู้สึกปลอดภัยจากอัตลักษณ์กลุ่ม
ในทางกลับกัน แก่นแท้ของทุกศาสนา มักสอนเรื่อง ความเมตตาที่ไม่มีเงื่อนไข ซึ่งความเชื่อที่บริสุทธิ์ ไม่จำเป็นต้องทำร้ายใคร เพื่อพิสูจน์ความจริงของตน การฝึกจิตใจให้รู้เท่าทัน คือทางออกที่สำคัญ เพื่อป้องกันไม่ให้ ไม่ตกเป็นเครื่องมือ ในเกมการเมือง ที่อาศัยศาสนาเป็นฉากหน้า
เพื่อที่จะ สามารถจำแนก ข้อมูลทางศาสนาเหล่านั้น หรือเป็นไปเพื่อความขัดแย้ง มีจุดที่ควรระวัง ดังนี้:
ท้ายที่สุดแล้ว ศาสนาควรทำหน้าที่ แสงสว่างนำใจ ให้เราพ้นจาก ความเกลียดชังและความทุกข์ มิใช่การกลายเป็น เป็นอาวุธร้าย เพื่อตอบสนอง กิเลสและอำนาจของมนุษย์ การนับถือศาสนา ร่วมกับหลักเหตุผลที่ถูกต้อง คือวิธีที่ยั่งยืน ที่จะสร้าง โลกที่อยู่ร่วมกันอย่างสงบสุข ให้เป็นจริงได้ในยุคปัจจุบัน